ELUVO

Blog / / 6 phút đọc

Máy ảnh cơ là gì? Khác máy ảnh kỹ thuật số thế nào, có nên mua

Máy ảnh cơ là máy chụp bằng film. Bài này giải thích cách hoạt động, khác biệt với máy kỹ thuật số, chi phí film và tráng, cùng cách thử trên iPhone.

Máy ảnh cơ là máy chụp ảnh bằng film, phần lớn bộ phận bên trong hoạt động bằng cơ khí (lò xo, bánh răng, màn trập) chứ không dựa hoàn toàn vào chip xử lý. Ảnh được ghi lên cuộn film, không hiện ngay trên màn hình. Bạn phải tráng film mới thấy ảnh.

Nhiều người trẻ tìm lại loại máy này vì chất ảnh có hạt, màu mềm và cảm giác chờ đợi. Nếu chưa chắc mình có hợp với film hay không, bạn nên thử trước bằng điện thoại rồi mới quyết định mua máy.

Thử chụp màu film trên iPhone trước khi mua máy

Vì sao gọi là "máy ảnh cơ"?

Chữ "cơ" ở đây là cơ khí. Các máy đời cũ chỉnh khẩu độ, tốc độ màn trập và lấy nét bằng tay qua vòng xoay và cần gạt, pin chỉ để chạy đồng hồ đo sáng hoặc không cần pin. Cách gọi này phân biệt với máy ảnh kỹ thuật số, nơi mọi thứ đi qua cảm biến và bộ xử lý điện tử.

Trong đời thường, người Việt hay dùng "máy ảnh cơ" và "máy film" như một. Tuy vậy, một số máy film đời sau có tự động lấy nét, tự đo sáng bằng điện tử. Chúng vẫn chụp bằng film nhưng không còn "cơ" theo nghĩa hẹp.

Máy ảnh cơ hoạt động thế nào?

Ánh sáng đi qua ống kính, tới màn trập, rồi chiếu lên cuộn film đặt ở phía sau. Lớp hóa chất nhạy sáng trên film ghi lại hình ảnh ẩn. Sau khi chụp xong cuộn, film được tráng bằng hóa chất để hiện ảnh thật.

Có ba thứ chi phối mỗi tấm ảnh. Khẩu độ (ống kính mở rộng hay hẹp) quyết định lượng sáng vào và độ mờ hậu cảnh. Tốc độ màn trập (mở nhanh hay chậm) quyết định ảnh đứng yên hay nhòe chuyển động. Độ nhạy sáng (ISO) do loại film bạn lắp vào quyết định và không đổi được giữa chừng, xem thêm ISO của film là gì.

Sau mỗi tấm, bạn lên cót bằng cần gạt hoặc núm xoay để đưa khung film mới vào vị trí.

Có những loại máy ảnh cơ nào?

Chia theo cỡ film và cách dùng, bạn sẽ gặp các nhóm sau.

Loại Đặc điểm Hợp với
Máy 35mm (SLR) Nhìn qua ống kính, đổi được ống kính Người muốn học chỉnh tay
Máy 35mm compact Nhỏ, nhẹ, nhiều máy tự lấy nét Đi chơi, chụp bạn bè
Máy rangefinder Lấy nét bằng hai hình chồng nhau Chụp đường phố
Máy medium format (120) Khung film lớn, ảnh chi tiết Chân dung, phong cảnh
Máy half frame Một khung film chụp được hai tấm Muốn chụp nhiều tấm trên một cuộn
Máy dùng một lần Có sẵn film, chụp xong đem đi tráng Tiệc, du lịch ngắn

Nếu bạn tò mò về máy half frame, xem máy ảnh half frame là gì.

Máy ảnh cơ khác máy ảnh kỹ thuật số ở đâu?

Khác biệt lớn nhất là bạn không thấy ảnh ngay và số lần bấm nút bị giới hạn bởi cuộn film. Điều này thay đổi hẳn cách bạn chụp.

Tiêu chí Máy ảnh cơ (film) Máy kỹ thuật số
Xem ảnh Sau khi tráng film Ngay trên màn hình
Số ảnh Giới hạn theo cuộn film Gần như không giới hạn, tùy thẻ nhớ
Chi phí mỗi tấm Có tiền film, tráng, scan Gần như không tốn thêm
Chất ảnh Hạt, màu tùy loại film Sạch, sắc nét, chỉnh được nhiều
Cách chụp Chậm, cân nhắc từng tấm Chụp nhanh, xóa và chụp lại
Bảo dưỡng Máy cũ có thể hỏng, cần kiểm tra Ít lo hơn nếu máy mới

Bạn có thể đọc thêm bản so sánh chi tiết ở bài film và kỹ thuật số khác nhau thế nào.

Chụp film tốn bao nhiêu: film, tráng và scan

Chụp film có chi phí lặp lại cho mỗi cuộn, gồm tiền film, tiền tráng và tiền scan nếu bạn muốn có file ảnh. Giá thay đổi theo loại film, tiệm và thời điểm, nên bạn cần hỏi giá trực tiếp trước khi chụp. Bài này không ghi số tiền cụ thể (kiểm tra giá tại tiệm gần bạn).

Tráng film là gì?

Tráng film là bước xử lý hóa chất để biến hình ảnh ẩn trên cuộn film thành ảnh thật. Bạn đem cuộn đã chụp tới tiệm tráng film, nhận lại cuộn film thành phẩm. Nhiều tiệm cho chọn thêm scan để có file ảnh, hoặc in ra giấy.

Trước khi gửi film, bạn nên hỏi tiệm có tráng loại film mình dùng không (màu, đen trắng, slide), bao lâu thì trả, scan ra độ phân giải nào và giao file bằng cách nào, giá tính theo cuộn hay theo tấm.

Sau khi tráng, bạn nên cất film ở nơi khô, tránh nắng và bụi. Nếu muốn hiểu vì sao ảnh film có hạt và quầng sáng, xem bài hạt film và halation.

Có nên mua máy ảnh cơ không?

Nên mua nếu bạn thích chụp chậm, chấp nhận chi phí cho mỗi cuộn và muốn một vật dụng có cảm giác cầm tay. Chưa nên mua nếu bạn chỉ muốn ảnh có màu hoài cổ để đăng mạng xã hội, vì có cách rẻ hơn để thử trước.

Máy cũ thường không có bảo hành, nên hãy kiểm tra màn trập, ống kính (có nấm hay trầy không) và đồng hồ đo sáng trước khi trả tiền. Film có thể hết hàng hoặc đổi giá theo thời điểm. Bạn cũng không biết ảnh đẹp hay không cho tới khi tráng, nên người mới thường hỏng vài cuộn đầu.

Nếu vẫn phân vân giữa máy film và app, bài máy ảnh film và app chụp film khác nhau thế nào sẽ giúp bạn chọn.

Thử cảm giác chụp film trên iPhone với Eluvo

Eluvo, app chụp ảnh màu film cho iPhone, cho bạn thử cách chụp film mà chưa phải mua máy. Bạn chọn một kiểu màu film, chụp cả một cuộn, rồi chờ tráng. Ảnh không hiện ngay, đúng với cảm giác chờ của máy cơ. Eluvo cũng có chế độ half frame và dấu ngày kiểu máy film xưa.

App chỉ có trên iOS (iPhone). Bản dùng miễn phí có giới hạn, gói trả phí mở thêm tính năng (TODO: ghi rõ giới hạn và giá khi chủ app xác nhận). Một số kiểu màu bạn có thể thử: Eluvo Original, Vintage Negative, Cinema Soft, Silver Bypass, Street Noir (cần duyệt).

Thử chụp màu film trên iPhone trước khi mua máy

Chụp thử một vài cuộn trong app sẽ cho bạn biết mình thích hạt, màu và nhịp chờ đến đâu. Khi đó, quyết định mua máy sẽ chắc tay hơn. Bạn cũng có thể xem trang chủ Eluvo để biết thêm.

Thử chụp màu film trên iPhone trước khi mua máy

Câu hỏi thường gặp

Máy ảnh cơ là gì?

Là máy chụp ảnh bằng film, phần lớn hoạt động bằng cơ khí. Ảnh nằm trên cuộn film và chỉ hiện sau khi tráng.

Máy ảnh cơ và máy ảnh film có giống nhau không?

Trong cách nói hằng ngày, hai từ này thường chỉ cùng một loại máy. Nói chính xác thì "film" là vật liệu ghi ảnh, còn "cơ" là cách máy vận hành. Một số máy film đời sau có thêm điện tử.

Chụp máy ảnh cơ có khó không?

Không khó nếu bạn chọn máy compact tự động. Máy SLR chỉnh tay cần thời gian làm quen với khẩu độ và tốc độ màn trập.

Tráng film ở đâu và mất bao lâu?

Bạn đem cuộn film tới tiệm có dịch vụ tráng film. Thời gian và giá khác nhau giữa các tiệm, nên hỏi trực tiếp trước khi gửi.

Có thử được chất ảnh film mà không cần mua máy không?

Có. Bạn có thể dùng app chụp ảnh màu film trên iPhone như Eluvo để làm quen với màu, hạt và cách chờ tráng trước khi mua máy.

← Tất cả bài viết